Ścieki

Ściekami określamy wody zużyte przez gospodarstwa domowe i zakłady przemysłowe oraz wody opadowe i roztopowe z powierzchni terenów miejskich i rolniczych różnego rodzaju zanieczyszczenia.

Stopień zanieczyszczenia ścieków ustala się za pomocą wskaźników takich jak m.in. wskaźnik ChZT oraz wielkość stężenia zawiesin ogólnych, związków azotowych i fosforowych. Taka analiza umożliwia dobór odpowiednich metod ich oczyszczania, których podstawowym celem jest ochrona środowiska naturalnego człowieka, a przede wszystkim ochrona czystości wód powierzchniowych.

Gospodarka ściekowa w PKN ORLEN jest prowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami i w oparciu o wewnętrzne procedury, zarządzenia i tzw. normatywy zakładowe. Jakość i ilość ścieków jest na bieżąco monitorowana tak, aby nie zostały przekroczone dopuszczalne parametry określone w pozwoleniu wodno-prawnym.

Zrzut ścieków w Zakładzie Produkcyjnym w Płocku

ParametrRokWzrost/spadek
20132014[%]
Ilość ścieków odprowadzonych do Wisły [m3] 14 033 032 13 506 145 - 3,8
Ładunek ChZT w ściekach odprowadzonych do Wisły [kg/rok]1) 868 645 777 954 - 10,5
Zawiesina w ściekach odprowadzanych do Wisły [kg/rok] 110 861 128 308 15,7

1) Ładunek brutto.

PKN ORLEN posiada wysokosprawną Centralną Oczyszczalnię Ścieków (COŚ), w której oczyszczane są ścieki socjalne, przemysłowe i wody opadowe napływające z obszaru Zakładu w Płocku oraz od firm funkcjonujących na jego terenie. Wszystkie ścieki napływające do COŚ poddawane są procesom wielostopniowego oczyszczania na drodze mechanicznej, fizykochemicznej oraz biologicznej. Oczyszczone ścieki, zgodnie z posiadanym pozwoleniem wodno-prawnym, odprowadzane są do odbiornika. Jakość ścieków, jaką może odprowadzić dana instalacja, jest ściśle określona w tzw. normatywie jakościowo–ilościowym, aktualizowanym co roku. W PKN ORLEN część ścieków oczyszczonych wykorzystywana jest powtórnie do produkcji wody gospodarczej i ppoż, co znacznie zmniejsza ilość wody pobieranej z Wisły oraz ładunki zanieczyszczeń odprowadzane do odbiornika.

Ilość oczyszczonych ścieków odprowadzonych do Wisły i poziom pobranej wody na tle przerobionej ropy naftowej

Ilość ścieków odprowadzonych do Wisły i poziom pobranej wody  na tle przerobionej ropy naftowej

 

Spadek ilości  oczyszczonych ścieków odprowadzanych do odbiornika o 3,8% w stosunku do roku 2013 spowodowany był mniejszym napływem ścieków do COŚ, przy jednoczesnym wzroście o 11,7% ilości zawróconych ścieków do produkcji wody gospodarczej i ppoż. Spadek ładunku ChZT odprowadzanego do Wisły o 10,5% w roku 2014 spowodowany był spadkiem o 3,8% ilości ścieków odprowadzanych do odbiornika w stosunku do roku 2013. Spadek ładunku fenolu w oczyszczonych ściekach o 47% spowodowany był jego mniejszym napływem na COŚ, który był efektem postojów remontowym instalacji petrochemicznych, przy jednoczesnym spadku ilości ścieków odprowadzanych do odbiornika w stosunku do roku 2013.

W okresie obowiązywania pozwolenia wodno-prawnego PKN ORLEN od 2012 roku wykonuje pomiary jakości wód płynących do rzeki Wisły 300 m powyżej i 1 000 m poniżej miejsca odprowadzania oczyszczonych  ścieków, z częstotliwością co najmniej raz na pół roku w okresach dodatnich temperatur, w zakresie wskaźników: pH, azot ogólny, fosfor ogólny, indeks fenolowy i indeks oleju mineralnego.

Z badań wynika, że praktycznie w żadnym przypadku teoretyczny przyrost stężenia zanieczyszczeń nie przekracza poziomu dokładności pomiarowej. Można więc wnioskować, że odnotowane przyrosty zanieczyszczeń wody w rzece nie mogą być spowodowane odprowadzanymi z PKN ORLEN ściekami oczyszczonymi. Na podstawie powyżej zaprezentowanych wyników badań oraz wyników obliczeń uznano, że rzeczywisty zasięg oddziaływania Zakładu Produkcyjnego PKN ORLEN w Płocku na wody Wisły jest jedynie lokalny i nie jest zauważalny już w odległości ok. 1 km od wylotu ścieków oczyszczonych.

Lokalizacja punktów pomiarowych jakości wód odbiornika ścieków

Lokalizacja punktów pomiarowych jakości wód odbiornika ścieków

W roku 2014 w Zakładzie Produkcyjnym w Płocku nie wystąpiły przypadkowe uwolnienia substancji niebezpiecznych do gruntu.

W Zakładzie PTA we Włocławku wszystkie rodzaje ścieków powstające w wyniku produkcji kwasu tereftalowego odprowadzane są do poszczególnych systemów kanalizacyjnych ANWIL S.A.

Ilość i jakość odprowadzonych ścieków przez Zakład PTA we Włocławku

ParametrRokwzrost / spadek [%] 
20132014
Ilość ścieków odprowadzanych do kanalizacji ANWIL S.A. [m3] 1 844 880 1 817 516 -1
Ładunek ChZT w ściekach odprowadzanych do kanalizacji ANWIL S.A. [kg/rok] 5 803 158 6 157 565 6
Ładunek BZT5 w ściekach odprowadzanych do kanalizacji ANWIL S.A. [kg/rok] 4 401 009 2 838 520 -36
Kobalt w ściekach odprowadzanych do kanalizacji ANWIL S.A. [kg/rok] 641 649 1

Ładunki zanieczyszczeń w ściekach odprowadzanych przez Zakład PTA do kanalizacji spółki ANWIL

Ładunki zanieczyszczeń w ściekach odprowadzanych przez Zakład PTA do kanalizacji spółki ANWIL

Spadek ładunku BZT5 w ściekach w 2014 roku, w porównaniu z rokiem 2013, miał związek ze znacznie mniejszym ładunkiem BZT5 (różnica o 36%) w ściekach po procesie odzysku metali, na co z kolei miała wpływ usprawniona podczas remontu praca filtra.

Ilość odprowadzanych do środowiska ścieków dla Grupy ORLEN

Rodzaj ściekówIlość ścieków odprowadzonych do środowiska [m3]
201220132014
Przemysłowe 38 679 045 36 105 273 42 046 900
Pozostałe 7 412 654 15 879 710 12 300 481
Ogółem 46 091 699 51 984 983 54 347 381

Dane za rok 2013 i 2014 uwzględniają 36 spółek GK ORLEN (w tym PKN ORLEN S.A.).

Różnice w skali oddziaływania w latach 2012 i 2013 wynikają z szerszej prezentacji danych, tj. włączenia do dotychczasowego zestawienia 34 spółek, Energomedia Sp. z o.o. oraz Spolana a.s